Şirketler arasında çalışan paylaşımı modeli yaygınlaşıyor

Pandemiden dolayı Çin’de hem online hem de offline esnek çalışma modeline sahip şirketler arasında çalışanları paylaşma modeli yeni bir trend olarak ortaya çıktı. Herkese kazandıran bu model kısa sürede benimsendi.

Paylaşım işçileri, ülkenin çeşitli kentlerinde kadrolu işçilerle birlikte sebze ayıklamadan paketlemeye, klima montaj hattında eğlence sektörüne kadar farklı alanlarda çalışarak ek gelir sağladı. Temmuz 2019’dan beri Beijing Merkezi Ticaret Bölgesi’nin kalbinde bulunan Guomao’daki Windsor KTV’de çalışan Zhang, şirketin 16 kulübünü tamamını kapatacağını duyurması üzerine endişelendi. Şirket yönetimi çalışanları geçici olarak Hema Fresh ile paylaşmak üzere bir sözleşme imzaladığını açıklayınca herkes rahat bir nefes aldı.

Windsor KTV Genel Müdür Yardımcısı Yang Ying, şirketin ocak ayında 16 kulübünü kapatmasının 20 milyon RMB gelir kaybına yol açtığını söylüyor.  Şirketin tüm kulüplerini kapatmasından sonra işçiler, işe kaldıkları yerden devam edebilecekleri günü bekler halde eve veya işyeri koğuşlarına kapanıp kaldı. Yang, “Eve dönmeyen çalışanlarımıza er ya da geç salgının sona ereceği umuduyla konaklama imkanı sağladık” dedi.

Yang ve üst düzey yöneticiler bir çözüm bulmak için kafa yorarken, Hema Fresh yeni bir çalışan paylaşımı modeli ile onlara ulaştı. Yang, “İki taraf için de bir bonus gibiydi, dolayısıyla işbirliği konusunda derhal anlaştık” dedi. Ardından Windsor KTV’nin ülke çapındaki 200’den fazla çalışanı Hema mağazalarındaki geçici işlere başlamayı kabul etti. Yang, iyimser bir yaklaşımla, “Hema Fresh’de personelimizin sadece yüzde 10’u geçici şekilde çalışıyor olsa da, bu tür özel koşullar altında çalışanlarımıza elimizden gelenin en iyisini yaptığımızı ve nerede iş varsa orada umudun olduğunu bildiren bir mesaj göndermek istiyoruz” dedi. Windsor KTV’nin 100 çalışanı da daha sonra esnek istihdamı seçti ve Carrefour süpermarket zinciri ve Suning Fresh Food gibi online ve offline şirketlerde çalışmaya başladı.

Yeni fırsatlar doğdu

Hema Fresh operasyon genel müdürü Hu Qiugen, China Today’e yaptığı değerlendirmede, “Windsor KTV, çalışanlarını paylaşma konusunda bizimle sözleşme imzalayan ilk eğlence şirketi. Şimdiye kadar, hazır yemek sektöründeki 40’tan fazla şirketten 2 bin 700 civarında işçi Hema’nın geçici iş paylaşımı programına katılmış durumda” dedi.

Hema Fresh, Alibaba’nın geleneksel alışverişle dijital deneyimi birleştiren yeni market zinciri. Online işletmeler, koronavirüs salgını esnasında Çin’in hazır yemek ve eğlence sektörlerinin yaşadığı muazzam kayıpla keskin bir tezat oluşturacak şekilde yeni fırsatlar elde etti. Yeni bir trend—çalışanları şirketler arasında ortak paylaşmak—hem online hem de offline işletmeler için bir bonus olmasından ötürü büyük popülerlik kazandı.

Çin’in e-ticaret platformları, salgın boyunca insanların evde kalması ve alışverişlerini online yapmayı tercih tercih etmesinden ötürü temel tüketim ürünleri satışında yaşanan patlamaya doğrudan tanıklık ediyor. Hema Fresh, Daily Fresh, Dingdong Vegetable ve Suning Fresh Food gibi şirketler, siparişlerin bazı yerlerde olağanın iki, hatta diğer bazı şehirlerde bir kaç misline çıktığını gördü.

Hu’nun değerlendirmesine göre, malzeme, lojistik, iş gücü ve virüsle mücadele önlemlerinin hepsinin birlikte ele alınması gerekiyor. Hu, “Salgın yolların kapatılmasına, hatta bir şehrin kilitlenmesine neden oldu ama önce Wuhan’da, sonra ülkenin diğer bölgelerinde insanların günlük ihtiyaçlarının karşılanması için gerekli ikmal yapılmalı. Dolayısıyla yarı zamanlı işlerde çalışacak daha fazla çalışana ihtiyacımız var” dedi.

Model benimsendi

Önde gelen restoran zinciri Xibei de Hema Fresh’in işçi paylaşımı programına iştirak etme teklifini kabul etti. Şirket, salgın yaşandığı esnada ülke genelinde 400’den fazla restoranı kapattı. Hu, virüsün hazır yemek sektörüne ağır bir darbe indirdiğini belirtti. “Kapatma nedeniyle 10 bin Xibei çalışanı evde, 10 bini de işyeri koğuşlarında hiç bir işi olmadan sıkışıp kaldı” dedi.

“Bu nedenle işbirliği konusunda bir anlaşma yaptık. Binden fazla Xibei çalışanı, iş görüşmesini geçtikten sonra kısa bir başlangıç ​​eğitiminin ardından Hema Fresh’de çalışmaya başladı” diyen Hu’ya göre, tam zamanında harekete geçilmesi, bu olağanüstü dönemde her iki tarafa da fayda sağladı. Hema Fresh, Xibei ve Windsor inisiyatif alabilecek kadar cesurdu. Kısa süre sonra, bu işbirliği modeli aralarında Walmart Inc., JD.com ve Lenovo’nun da bulunduğu diğer şirketler tarafından benimsendi.

“Yeni model, geleneksel sektörlerdeki atıl işçilerin gelir elde etmesini sağlıyor, faaliyette olmayan işletmelerin ücret yükünü hafifletiyor ve daha da önemlisi patlama yaşayan online işletmelere insan kaynağı sağlıyor” diyen Yang, bu paylaşım modelinin tüketim sektörünün canlı veya durgun sezonunda da geçerli olabileceği görüşünde.

Zhongnan Ekonomi ve Hukuk Üniversitesi Dijital Ekonomi Enstitüsü İcra Kurulu Başkanı Pan Helin, paylaşım modelini salgının etkisine proaktif olarak yanıt vermek konusunda yerli şirketlerin geliştirdiği yaratıcı bir yöntem olarak nitelendirdi. Esnek istihdamın insan kaynaklarının gelecekte tam kullanımını sağlamanın büyük bir adımı olduğuna inanan Pan, “Hem arz hem de talep tarafının ihtiyaçlarını karşılamak için insan kaynaklarının farklı ekonomik sektörlerdeki dengesiz dağılımında son derece verimli bir değişikliğe gidilmesi gerekiyor” dedi.

(Kaynak: MA LI /China Today)



Yazar: Kerem Kofteoglu
1963’te Mardin’de doğdu. İlk ve lise eğitimlerini İstanbul’da tamamladı. Dünya gazetesinde Reklam Bölümü'nde işe başladı. Sonra İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nı takip eden muhabirlerden biri oldu. Daha sonra sırasıyla Hürriyet Gazetesi’ne bağlı haftalık Ekonomist Dergisi ve Sabah grubunun Para dergisinde çalıştı. Bir dönem Turizm Yazarları Derneği’nin (TUYED) Başkanlığını yürüten Köfteoğlu, halen çeşitli dergilerde serbest gazetecilik yapıp, bazı kurumlara basın ve turizm danışmanlığı hizmeti veriyor.