Çin ekonomisi toparlandı, küresel ekonomi de umutlandı

2020 yılı olağanüstü zorluklar yılı olarak hatırlanacak. Yeni koronavirüs birçok ülkeyi hazırlıksız bir şekilde yakaladı, ekonomileri sakatladı, sosyal yaşamı durma noktasına getirdi ve çok sayıda şirketi ayakta kalmak için mücadele etti.

Sekiz ay olmasına rağmen belirsizlikler hâlâ yerini koruyor. Uluslararası Para Fonu (IMF), 2020 için küresel büyüme tahminini yeniden yüzde eksi 4,9’a düşürdü. Büyük gelişmiş ekonomilerin ikinci çeyrekte yüzde 10-20 kadar daralması bekleniyor.

Çin ekonomisi ikinci çeyrekte yüzde 3,2 büyüyerek ilk çeyrekte yüzde 6,8’lik büyümeden pozitif bölgeye düştü. Bu veriler Çin’i pandeminin yıkıcı etkilerinden kurtulan ilk büyük ekonomi haline getirdi. Çin’in başlıca ekonomik göstergeleri, sanayi üretimi yüzde 4,4 ve hizmetlerde yüzde 1,9 artarken, genel olarak toparlanmaya işaret etti.

Üç büyük hedef

Bu toparlanma sadece birkaç ay içinde nasıl ortaya çıktı? Bundan üç kilit faktör sorumludur: güçlü liderlik, hedeflenen makro politikalar, reform ve açılma konusundaki kararlılık.

Çin’in koronavirüs salgına olağanüstü yanıtını Cumhurbaşkanı Xi Jinping yönetti. Stratejik rehberlik altında Çin, virüsü yenmek için yaklaşık 11 milyon kişilik bir şehir olan Wuhan’ı karantina altına almaktan ve ekonomideki duraklatma düğmesine basmaktan hiç tereddüt etmedi. İnsan hayatının öncelikli olduğu bir ülkede, insan hayatı söz konusu olduğunda hiçbir şeyle mukayese edilmez.

Ülke bir bütün olarak virüse karşı “halk savaşı” olarak savaştı. Çin halkının neden dikkatli bir şekilde yüz maskeleri taktığı, sosyal mesafeyi koruduğunu ve sıkı önlemlerin etkileri ile şikâyet etmeden özveri ile hareket etmesi her şeyi açıklıyor. Virüsün kontrol altına alınma hızı ve verimliliği, sosyalizmin gücünü ve Çin Komünist Partisi (ÇKP) ile Çin halkı arasındaki ayrılamaz bağı ortaya koydu.

Makro politikalar

Virüsü kontrol altına almak ve ekonomiyi yeniden açmak hassas bir dengeleme eylemi olmuştur. Sınırlama önlemleri uygulandığında Çin, insanların geçimlerini desteklemek, şirketler için rahatlama sağlamak ve ekonomik büyümeyi canlandırmak için makro politikaların bir kombinasyonunu uygulamaya koydu.

Başbakan Li Keqiang’ın vurguladığı gibi, Çin’in ekonomik tepkisi önemli ölçüde ve yoğunlukta ancak büyük bir uyarıcı olmayan bir pakete katkıda bulunuyor. Mali fonlar belirgin bir şekilde ölçeklendirilmiş ve bütçe açığı Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’nın (GSYİH) yüzde 3,6’sından fazlasına yükseldi. Çin’in virüsü kontrol almasında harcadığı miktar ise 1 trilyon yuan olarak kayıtlara geçti.

Hükümet, en çok ihtiyaç duyulan yerlerde harcanan her gideri görmek için, mali fonları doğrudan yerel yönetimlere aktaran bürokrasi katmanlarını atlayan özel bir transfer ödeme mekanizması oluşturdu. Bordroların sabit kalması için işletmelere mali sübvansiyonlar genişletildi. Düzenli sosyal güvenlik planlarının yanı sıra hükümet geçici sübvansiyonlar başlattı, işsizlik yardımlarının kapsamını genişletti ve savunmasız gruplara özel yardım sağladı. Bütün bu adımlar, küresel ekonomiye umut ve güven getirerek ekonomik toparlanmayı hızlandırdı.

Pandemi insanlığa ortak bir geleceğe sahip olduğunu bir kez daha hatırlattı. Dolayısıyla hayat kurtarmaya, insanların geçim kaynaklarını korumaya ve küresel ekonomiyi canlandırmaya odaklanma Çin’in ilk hedefleri arasındaydı. Bütün dünyanın bu konuda bir sorumluluğu olduğundan, ortak hareket etmek en mantıklı yol olacaktır. (Kaynak: China Daily)



Yazar: Kerem Kofteoglu
1963’te Mardin’de doğdu. İlk ve lise eğitimlerini İstanbul’da tamamladı. Dünya gazetesinde Reklam Bölümü'nde işe başladı. Sonra İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nı takip eden muhabirlerden biri oldu. Daha sonra sırasıyla Hürriyet Gazetesi’ne bağlı haftalık Ekonomist Dergisi ve Sabah grubunun Para dergisinde çalıştı. Bir dönem Turizm Yazarları Derneği’nin (TUYED) Başkanlığını yürüten Köfteoğlu, halen çeşitli dergilerde serbest gazetecilik yapıp, bazı kurumlara basın ve turizm danışmanlığı hizmeti veriyor.